Volg hun geloof na

De naam van deze serie komt uit de brief aan de Hebreeën. Denk aan uw voorgangers, die het Woord van God tot u gesproken hebben. Let op de uitkomst van hun levenswandel, en volg hun geloof na (Hebreeën 13:7).

Dit is het vijfde deel. Ik volg daarbij nog steeds het voorbeeld van Roberts Liardon, die in zijn boekenreeks God’s Generals het leven beschreef van predikers en opwekkingsleiders, met hun roeping, hun kracht en ook hun zwakke kanten. De mensen in dit boek zijn allemaal Nederlanders. Ze zijn allemaal overleden. En ze lieten op hun eigen manier zien wat het is om God serieus te nemen.

VIER EEUWEN

We beginnen bij Willem Teellinck, een jonge jurist uit Zierikzee die rond 1604 in een Engels stadje zag hoe gewone gezinnen samen baden. Hij werd een van de vaders van wat later de Nadere Reformatie heette. Daarna gaan we naar Nijkerk in 1749, waar mensen na een preek van dominee Gerardus Kuypers begonnen te huilen en te beven. Over wat daar gebeurde, wordt nog altijd gediscussieerd.

In Limburg volgen we Catharina Daemen, een vrouw die in 1825 in Heythuysen aankwam bij een pastoor die twee zusters had verwacht. Zij werd de stichteres van een congregatie die tot in Amerika werkte. In Amsterdam staat Jan de Liefde in 1849 op een brug in de Jordaan. Hij had geen kerk meer en begon in de voorkamer van een visvrouw.

Jacqueline van der Waals was dichteres en de dochter van een beroemde natuurkundige. Haar hele leven worstelde ze eerlijk met twijfel en geloof. Nicolette Bruining was een van de eerste vrouwen die in Nederland theologie studeerde. Ze preekte via de radio en hielp in de oorlog Joodse leerlingen onderduiken.

Piet van der Woude was chemicus in Londen en las in 1932 een vers dat hem terugriep naar zijn eigen land. Hij begon in Rotterdam een pinkstergemeente. En Leendert Overduin was dominee van een kleine gemeente in Enschede. Met zijn zussen hielp hij honderden Joden onderduiken. Na de oorlog stond hij op voor de kinderen van NSB’ers.

VERSCHILLENDE KERKEN

Ook in dit deel komen de mensen uit heel verschillende kerken. Gereformeerd, katholiek, doopsgezind en vrij-evangelisch, vrijzinnig protestants en pinksterbeweging. Ik ben het niet met iedereen in dit boek eens over alles. Waar dat zo is, zeg ik het eerlijk. Maar ik heb geprobeerd ieder recht te doen, en te laten zien wat God door hen heen deed.

FEITEN VOOROP

Net als in de vorige delen houd ik me aan de feiten. Van sommige mensen in dit boek is veel bekend, van anderen weinig. Ik zeg steeds wat vaststaat, wat alleen uit de eigen woorden van iemand komt en wat niet te controleren is. Waar bronnen elkaar tegenspreken, laat ik dat zien.

Na elk hoofdstuk staat een kort overzicht van wat vaststaat en wat verteld wordt, en een lijst met de bronnen die ik gebruikte.

Mensen over wie ik in andere boeken al een heel hoofdstuk schreef, komen hier alleen kort voorbij.