Wat er in jou verandert als je vader wordt
Veel mannen denken dat vader worden vooral iets voor de moeder is. Maar ook in jou verandert er veel, al tijdens de zwangerschap. Hieronder staat wat onderzoek laat zien, met de bron erbij. Waar het onderzoek nog klein is, staat dat erbij.
-
Tijdens de zwangerschap
Ook bij aanstaande vaders verandert het brein al. In een onderzoek bij 40 aanstaande vaders uit Spanje en de Verenigde Staten nam het volume af in delen van de hersenschors die te maken hebben met zien en met nadenken over anderen. Sommige mannen krijgen zelfs zwangerschapsklachten, zoals misselijkheid. Dat heet couvade en is in medische literatuur beschreven.
Bron: Martínez-García e.a., Cerebral Cortex (2023, eerste onderzoek); Lipkin en Lamb, Annals of Internal Medicine (1982)
Praat en lees hardop voor de buik. Bid voor je kind bij naam, nog voor je het gezien hebt.
Psalm 139:13-16
-
Rond de geboorte
Rond de geboorte stijgt bij vaders het hormoon prolactine, dat met zorg en reageren op een baby te maken heeft. Huid op huid werkt ook bij jou: in een gerandomiseerd onderzoek met 29 vaders na een keizersnede stopten baby's die op hun vaders blote borst lagen eerder met huilen dan baby's in een wiegje naast hun vader.
Bron: Storey e.a., Evolution and Human Behavior (2000, klein onderzoek); Erlandsson e.a., Birth (2007)
Leg je kind tegen je blote borst. Je hoeft niets te doen, alleen er te zijn.
Jesaja 40:11
-
De eerste maanden
Je testosteron daalt. In een onderzoek dat 624 mannen jarenlang volgde, daalde het testosteron bij mannen die vader werden met ongeveer een kwart tot een derde, het sterkst bij vaders die drie uur of meer per dag voor hun kind zorgden. Tegelijk hebben betrokken vaders evenveel oxytocine als moeders, het hormoon dat met binding te maken heeft. Je lichaam stemt zich dus af op zorg. Dat je daardoor minder man zou zijn, of dat lager testosteron je vanzelf een betere vader maakt, is niet bewezen.
Bron: Gettler e.a., PNAS (2011); Gordon e.a., Biological Psychiatry (2010)
Neem zelf een vast deel van de zorg op je: badderen, voeden, naar bed brengen.
Psalm 103:13
-
Hoe meer je zorgt
Bij vaders groeit het zorgbrein door te doen. In een onderzoek met 89 ouders activeerden vaders die de hoofdzorg hadden een hersengebied voor alertheid en emotie op dezelfde manier als moeders. Hoe meer uren een vader zelf zorgde, hoe sterker de verbinding in zijn brein. Bij moeders stuurt vooral de zwangerschap die verandering, bij vaders vooral de ervaring.
Bron: Abraham e.a., PNAS (2014)
Vader word je niet in één keer. Je wordt het, elke keer dat je er bent.
Johannes 5:19-20
-
Als het zwaar wordt
Ook vaders worden somber rond een geboorte. Een overzicht van 43 onderzoeken met samen 28.004 deelnemers kwam uit op ongeveer 10 procent van de vaders, met de meeste klachten 3 tot 6 maanden na de geboorte. Is de moeder somber, dan is de kans groter dat de vader het ook is.
Bron: Paulson en Bazemore, JAMA (2010)
Somberheid is geen zwakte. Praat erover met je vrouw, een vriend of je huisarts. Je hoeft het niet alleen te dragen.
Psalm 42:6, Matteüs 11:28
Raakt dit iets wat zwaar is? Je hoeft het niet alleen te dragen. Praat erover met iemand die je vertrouwt, of met je huisarts. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of 0800-0113, gratis en anoniem. Even op adem